Innovatie, liefdadigheid, winst: wat maakt iemand een social entrepreneur?

social entrperneurshipSocial entrepreneurship, het lijkt op dit moment een soort toverwoord. Je hoort het overal, maar wat is het nou? NGO’s ontwikkelen zich tot social entrepreneur, mensen die ZZP-er zijn en een goed doel nastreven noemen zich social entrepreneur en mensen die helemaal geen business hebben noemen zich social entrepreneur. Wat is het nou? En wat zijn de grenzen en beperkingen? Mag een social entrepreneur winst maken? Wat mag wel en wat mag niet en is daar overeenstemming over? En als dat niet zo is, hoe erg is dat dan eigenlijk? En waar komt het vandaan? 

Zoals ik het interpreteer zijn J. Gregory Dees en Beth Battle Anderson een beetje de vader en moeder van de theorie over sociaal ondernemerschap. En zij schreven een overzichtelijk artikel ‘Framing a theory of social entrepreneurship: building on two schools of practice and thought‘ dat een duidelijk kader geeft van het ontstaan tot de huidige definitie en focus.

Het ontstaan van social entrepreneurship
Sociaal ondernemerschap ontstond in de jaren ’80 van de vorige eeuw door het werk van Bill Drayton van Ashoka. Ashoka helpt sociale innovators van over de hele wereld met startkapitaal. En met Ed Skloot van New Ventures die goede doelen organisaties hielp om op andere manieren inkomsten te genereren. Maar ook vanuit universiteiten kwam er langzaam meer aandacht voor het onderwerp. Social entrepreneurs werden omschreven als de ‘new engines of reform’ en daar haakten grote fondsen weer op aan, zoals bijvoorbeeld Jeffrey Skoll (de eerste directeur van eBay) met de oprichting van de Skoll Foundation die zich richt op sociale ondernemers (Dees in ‘Taking Social Entrepreneurship Seriously, 2007). En vanuit deze ontwikkelingen in de praktijk, ontstonden er volgens Dees twee manieren om naar Social Entrepreneurship te kijken.

Twee benaderingen van ‘social entrepreneurship’
Vanuit de praktijk ontstonden twee verschillende benaderingen van het begrip social entrepreneurship: The Social Enterprise School of Thought (SES) en The Social Innovation School of Thought (SIS).

Volgens de SES ontstond vanuit het gedachtengoed van Ed Skloot en volgens deze benadering is iemand die een bedrijf start met een sociaal doel een social entrepreneur. En dan maakt het niet uit op wat voor manier ze dat doen. Ze kunnen bijvoorbeeld gewoon winst maken met het verkopen van product A, maar deze winst in zijn geheel in goed doel B steken. De reden dat ze op deze manier naar sociaal ondernemerschap keken, was omdat de non profit organisaties onder druk stonden en meer moesten gaan ondernemen en omdat de gedachte was dat bedrijven de drijvende kracht achter verandering konden zijn en het initiatief moesten nemen. Door een bedrijfsmatige aanpak, konden non-profits een stuk effectiever worden en zou de sociale sector in zijn geheel verbeteren.

De benadering van de SIS is gebaseerd op de theorie van Schumpeter (1934) die een ondernemer ziet als iemand die innoveert, dus nieuwe combinaties maakt (p.65-66) van bestaande productie patronen. Bij de SIS zijn social entrepreneurs mensen die ‘reform or revolutionize the patterns of producing social value, shifting resources into areas of higher yield for society‘ (p.44). De focus van deze benadering lag dus vooral op het innovatieve karakter van een onderneming en minder op het feit of zo’n onderneming winst kan maken. Het ging om de verandering die ze teweegbrengen, want social entrepreneurs ‘identify underutilized resources-people, buildings, equipment- and find ways of putting them to use to satisfy unmet social needs. They innovate new welfare services and new ways of delivering existing services (p.8 in Leadbeater 1997). 

Change agents
Kort samengevat geeft Dees (in The Meaning of Social Entrepreneurship uit 1998) aan dat social entrepreneurs in de SIS traditie een rol spelen als change agents in de social sector door:
1. een missie te hebben om sociale waarde te creeren en vast te houden;
2. onophoudelijk te zoeken naar nieuwe mogelijkheden om de missie te bereiken;
3. continu bezig te zijn met innovatie, adaptatie en leren;
4. zich niet te laten beperken door de aanwezige (of het gebrek aan) resources;
5. zich verantwoordelijk te voelen en de verantwoordelijkheid te nemen voor de resultaten die ze bereiken.

Sociale waarde
De sociale waarde die ze creeren is niet beperkt tot het eindproduct. Dat kan in de verschillende stadia. Deze zijn (based on Porter 1985 value chain framework):
procuring supplies, employing workers, designing the product/service- producing the product/service en marketing to target customers.
De ene social entrepereneur zal waarde creeren door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt in te huren, de andere door fair trade producten te laten produceren of door de eindconsument een product te leveren dat van waarde is. En daar gaat het uiteindelijk om, want dat verandert levens.

 

 

 

 

 

 

 

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in sociaal ondernemerschap en getagged met , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s